czwartek, 14 lipca 2016

Lista 100 książek BBC, które trzeba przeczytać




Lista znana chyba każdemu książkoholikowi. Czy te książki warto przeczytać - pewnie tak, ale czy trzeba? 


Może na początek małe sprostowanie. Otóż, poniższa lista nie została stworzona przez BBC, ale jest ona wynikiem nominacji czytelników - zwolenników tej stacji w Wielkiej Brytanii. Lista krąży w sieci już od dłuższego czasu - powstała w 2003 roku, a książki, które się na niej znalazły były wybierane poprzez głosowanie (sms, Internet, telefon). Warto w tym miejscu zauważyć, że tylko określona grupa odbiorów miała szansę oddać swój głos, zatem zdecydowanie terytorium miało tu wpływ na jej ostateczny wygląd - przeważa literatura angielska. 

Z pewnością nie można uznać tego wykazu za ostateczny, bezkompromisowy i "must read" - to raczej pewien kod kulturowy, który pozwala nam dostrzec pewne wzorce czy preferencje. Jestem przekonana o tym, że sami potrafiliście stworzyć własną listę, bo na pewno jest tak, że brakuje Wam na tej podanej kultowych powieści (ja nie mogę przeboleć Mistrza i Małgorzaty), a może oburza Was zestawienie Dziennika Bridget Jones z Szekspirem?

Spotkałam się z kilkoma wersjami tej listy i co się okazało: większość tytułów się powtarza, czasem zdarzą się jakieś różnice. Oryginalna lista BBC z 2003 roku znajduje się tutaj >klik<. Nieco różni się od tej, którą można znaleźć na polskich blogach, ale nieznacznie.

Muszę tu przy okazji zaznaczyć, że nie uważam, żeby te tytuły były "naj" - z pewnością warto przeczytać, bo większość książek warto, ale czy trzeba? Absolutnie nie. Nigdy też nie kierowałam się tą listą przy wyborze kolejnej książki i nadal nie będę tego robić, bo prawdę mówiąc, czytanie według jakiegokolwiek wykazu kojarzy mi się z koniecznością, a przede wszystkim z listą lektur, którą dostałam na studiach - z czymś, co trzeba, co muszę, co powinnam... Czytam, bo chcę i co chcę, więc parcia nie ma. Zaznaczyłam jednak te tytuły, z którymi miałam styczność - z ciekawości, z poczucia obowiązku, z radością? Nie wiem, po prostu zaznaczyłam. 

Na pewno sięgnę po dwa tytuły, które przykuły moją uwagę, ale reszta? Niekoniecznie :)


1. Duma i uprzedzenie – Jane Austen
2. Władca Pierścieni – J.R.R Tolkien
3. Jane Eyre – Charlotte Bronte
4. Seria o Harrym Potterze – J.K. Rowling
5. Zabić drozda – Harper Lee
6. Biblia
7. Wichrowe Wzgórza – Emily Bronte
8. Rok 1984 – George Orwell
9. Mroczne materie (seria) – Philip Pullman
10. Wielkie nadzieje – Charles Dickens
11. Małe kobietki – Louisa M. Alcott
12. Tessa D’Urberville – Thomas Hardy
13. Paragraf 22 – Joseph Heller
14. Dzieła zebrane Szekspira
15. Rebeka – Daphne Du Maurier
16. Hobbit – J.R.R. Tolkien
17. Ptasi śpiew – Sebastian Faulks
18. Buszujący w zbożu – J.D. Salinger
19. Żona podróżnika w czasie – Audrey Niffenegger
20. Miasteczko Middlemarch – George Eliot
21. Przeminęło z wiatrem – Margaret Mitchell
22. Wielki Gatsby – Scott Fitzgerald
23. Samotnia (lub Pustkowie) – Charles Dickens
24. Wojna i pokój – Lew Tołstoj
25. Autostopem przez Galaktykę – Douglas Adams
26. Znowu w Brideshead – Evelyn Waugh
27. Zbrodnia i kara – Fiodor Dostojewski
28. Grona gniewu – John Steinbeck
29. Alicja w Krainie Czarów – Lewis Carroll
30. O czym szumią wierzby – Kenneth Grahame
31. Anna Karenina – Lew Tołstoj
32. David Copperfield – Charles Dickens
33. Opowieści z Narnii (cały cykl) – C.S. Lewis
34. Emma - Jane Austen
35. Perswazje – Jane Austen
36. Lew, Czarownica i Stara Szafa – C.S. Lewis
37. Chłopiec z latawcem – Khaled Hosseini
38. Kapitan Corelli (lub Mandolina kapitana Corellego) – Louis De Bernieres
39. Wyznania Gejszy – Arthur Golden
40. Kubuś Puchatek – A.A. Milne
41. Folwark zwierzęcy – George Orwell
42. Kod Da Vinci – Dan Brown
43. Sto lat samotności – Gabriel Garcia Marquez
44. Modlitwa za Owena – John Irving
45. Kobieta w bieli – Wilkie Collins
46. Ania z Zielonego Wzgórza – L.M. Montgomery
47. Z dala od zgiełku – Thomas Hardy
48. Opowieść podręcznej – Margaret Atwood
49. Władca much – William Golding
50. Pokuta – Ian McEwan
51. Życie Pi – Yann Martel
52. Diuna – Frank Herbert
53. Cold Comfort Farm – Stella Gibbons
54. Rozważna i romantyczna – Jane Austen
55. Pretendent do ręki – Vikram Seth
56. Cień wiatru – Carlos Ruiz Zafon
57. Opowieść o dwóch miastach – Charles Dickens
58. Nowy wspaniały świat – Aldous Huxley
59. Dziwny przypadek psa nocną porą (lub Dziwny przypadek z psem nocną porą) – Mark Haddon
60. Miłość w czasach zarazy – Gabriel Garcia Marquez
61. Myszy i ludzie (lub O myszach i ludziach) – John Steinbeck
62. Lolita – Vladimir Nabokov
63. Tajemna historia – Donna Tartt
64. Nostalgia anioła – Alice Sebold
65. Hrabia Monte Christo – Alexandre Dumas
66. W drodze – Jack Kerouac
67. Juda nieznany – Thomas Hardy
68. Dziennik Bridget Jones – Helen Fielding
69. Dzieci północy – Salman Rushdie
70. Moby Dick – Herman Melville
71. Oliver Twist – Charles Dickens
72. Dracula – Bram Stoker
73. Tajemniczy ogród – Frances Hodgson Burnett
74. Zapiski z małej wyspy – Bill Bryson
75. Ulisses – James Joyce
76. Szklany kosz – Sylvia Plath
77. Jaskółki i Amazonki – Arthur Ransome
78. Germinal – Emile Zola
79. Targowisko próżności – William Makepeace Thackeray
80. Opętanie – AS Byatt
81. Opowieść wigilijna – Charles Dickens
82. Atlas chmur – David Mitchell
83. Kolor purpury – Alice Walker
84. Okruchy dnia – Kazuo Ishiguro
85. Pani Bovary – Gustave Flaubert
86. Delikatna równowaga – Rohinton Mistry
87. Pajęczyna Szarloty – E.B. White
88. Pięć osób, które spotykamy w niebie – Mitch Albom
89. Przygody Scherlocka Holmesa – Sir Arthur Conan Doyle
90. The Faraway Tree Collection – Enid Blyton
91. Jądro ciemności – Joseph Conrad
92. Mały Książę – Antoine De Saint-Exupery
93. Fabryka os – Iain Banks
94. Wodnikowe Wzgórze – Richard Adams
95. Sprzysiężenie głupców (lub Sprzysiężenie osłów) – John Kennedy Toole
96. Miasteczko jak Alice Springs – Nevil Shute
97. Trzej muszkieterowie – Alexandre Dumas
98. Hamlet – William Shakespeare
99. Charlie i fabryka czekolady – Roald Dahl
100. Nędznicy – Victor Hugo

Uprzedzając Wasze pytania:
  • Biblię przeczytałam w całości, ale o religii dyskutować nie będę - o Bibliijako o dziele, mogę :)
  • Ulissesa przeczytałam w liceum, kiedy moja ulubiona polonistka stwierdziła, że "to męczarnia" - taka przekorna paskuda była ze mnie, więc ja dałam i mogę śmiało stwierdzić, że to dziwne doświadczenie.
  • Dzieła Szekspira przeczytałam z własnej i nieprzymuszonej woli - lubię, ale za znawcę w żadnym wypadku się nie uważam.
  • Harry Potter... może kiedyś - jakoś mnie ten szał ominął.
  • Nie mam pojęcia, dlaczego na liście Opowieści z Narnii rozbite są na 2 punkty...
  • Książki, które przykuły moją uwagę to Pięć osób, które spotykamy w niebie(ten tytuł ostatnio mnie prześladuje) oraz Miasteczko jak Alice Springs (czytałam inną powieść tego autora, jeśli ta jest tak samo dobra, to ja w to wchodzę), a na dokładkę W drodze.
Jeśli macie jakieś inne pytania lub coś Was męczy - chętnie o tym porozmawiam. O książkach zawsze!

Przejrzałam wiele wpisów, na wielu blogach i stronach, żeby porównać moje odczucia / wykaz książek / potrzebę posiadania jakiegoś wyznacznika - klucza, według którego czytają ludzie. Co się okazało: (na szczęście!) większość ma do takich list "must read" luźne podejście, czyli nie jestem w mniejszości ;) Na pewno przyjemnie jest sobie zaznaczyć, co tam się przeczytało, ale czy trzeba na siłę? Jestem przeciwniczką czytania czegokolwiek, bo wypada, z przymusu i "żeby zaliczyć"!

Lista 100 książek BBC jest jedną z najpopularniejszych, ale warto zaznaczyć, że nie jedyną. Podobne zestawienia pojawiły również u innych:  TIME (2010; warto przeczytać, co miało wpływ na wybór), The Guardian (2002; Norwegian Book Clubs; 100 autorów z 54 krajów wyznaczyło 10 książek, które miały decydujący wpływ na kulturę + odcisnęły swe piętno na autorach). Jeśli tego Wam mało, to internety aż pękają! W listach można przebierać do skutku. Nie trzeba jednak szukać tak daleko, bo i my - Polacy - mamy swoją listę 100 książek, którą trzeba przeczytać. w 2015 roku Empik we współpracy z autorami oraz, później, z internautami, podał magiczną setkę. Niestety znalezienie tej listy nie jest już takim prostym zadaniem, ponieważ na stronie Empiku była, ale ją wcięło. Na szczęście mogę Was odesłać do innego źródła, więc zerknijcie, choćby dla porównania - lista na blogu Blask książek >kilk<.

W czasie moich poszukiwań dotarłam też do listy "100 książek, które trzeba przeczytać przed śmiercią". Cóż, chyba niedługo przyjdzie mi Was opuścić... I pomyśleć, że to wszystko niecelowo! Na szczęście ta lista ma wiele wersji, więc jest jeszcze dla mnie nadzieja ;)

Jestem bardzo ciekawa, jakie macie podejście do takich list typu: trzeba, "naj", koniecznie, warto? Wspomagacie się takimi wykazami? Są potrzebne, ważne czy może nic nie znaczą i to zbędne mieszanie w głowie czytelnika?

Dajcie koniecznie znać :)
O, i chętnie dowiem się, co przeczytaliście z wykazu BBC albo chociaż, czy warto było :)